Dougglasspar in het Kattenbos, 2022-01-29

Deze week kreeg ik het magazine van de Hortus Botanicus Leiden 2022 in de bus. Er staat een portret in van de Schotse plantenjager David Douglas. Deze man leefde van 1799 tot 1834, maar in die korte tijd introduceerde hij in Europa meer dan 200 planten, waaronder de douglasspar (Pseudotsuga menziesii). Geheel toevallig lees ik op  dit moment ‘Het levensverhaal van de boom’. De schrijver, David Suzuki, brengt in dit boek een ode aan die douglasspar.

Als u nu (2022-01-27)  een wandeling maakt door het Kattenbos bij Nijverdal kunt u letterlijk en figuurlijk struikelen over deze bomen. Ze worden samen met ander ‘groen goud’ bij bossen omgezaagd!
Oppervlakkig gezien lijkt de douglas wel wat op onze kerstboom, de fijnspar. De naalden zijn echter voelbaar zachter en bij het fijnwrijven van de naalden ruik je duidelijk een citrusgeur. Dezelfde geur die u aantreft in… dennenshampoo!!! Erg karakteristiek is het “tongetje” dat tussen de kegelschubben uitsteekt en de kaarsrechte stam.

Gewone sneeuwbes Symphoricarpos albus, 2022-01-20

Zo’n 31 kinderen raakten gewond door de TikTok-challenge ‘vuurwerk stampen’. Daarbij wordt klein vuurwerk aangestoken en daar wordt op gestampt. Dat geeft een harde knal.

Ik moest aan bovengenoemde challenge denken toen ik langs een paar sneeuwbesstruiken aan de Lage Esweg (tegenover nr. 22) liep. Als je op zo’n witte bes trapt, springt deze  met een knal open. Fascinerend die gedachtesprongen. Bij mijn ouderlijk huis stonden vroeger ook sneeuwbesstruiken. Mijn moeder was er niet blij mee, want ze dienden vaak als munitie in de blaaspijp van kinderen die de bessen dan op de (pas gezeemde) ramen kapot ‘schoten’.

De sneeuwbes(struik) Symphoricarpos albus heeft haar oorsprong in Noord-Amerika en behoort tot de kamperfoeliefamilie. De klokjesvormige bloempjes zijn in tegenstelling tot de bessen roze. Door bijen en zweefvliegen wordt de plant erg gewaardeerd. Vooral in augustus en september, wanneer er relatief weinig andere planten meer bloeien, worden ze massaal door deze insecten bezocht.

De wetenschappelijke naam bestaat uit twee delen, Symphoricarpos albus. De eerste naam is de geslachtsnaam Symphoricarpos Deze is ontleend aan het Grieks sumphorein = opeenhopen en karpos = vrucht. De tweede naam is de soortnaam namelijk albus. Dat is wit in het Latijn. De stuik heeft zijn Nederlandse naam te danken aan de witte bessen. De meeste bessen dragen twee zaden die ook wit van kleur zijn. De sneeuwbes is een sterke struik die op elke grond gedijt en genoegen neemt met een schaduwrijke plek.

Locatie: Lage Esweg Nijverdal tegenover nr. 22
Coördinatie: 52.352069, 6.462609
Bron: Bijenplant in beeld, Arjan Neve

Staatsbosboekhouders, 2022-01-19

Staatsbosbeheer is weer lekker  bezig op de Sallandse Heuvelrg bij Nijverdal. Van heinde en ver hoor je het zagen,en het krakend neerstorten van bomen.
De stammen brengen veel geld op en het restgroen ook. Bij Staatsbosbeheer maken de boekhouders de dienst uit. Die staatsbosboekhouders houden meer van euro’s dan van beuken. Zoveel is duidelijk.

Meer bos is belangrijk bij het verminderen van de gevolgen van klimaatverandering. De oppervlakte bos in Nederland is echter in de afgelopen vier jaar met 1925 hectare afgenomen. Dat blijkt uit een recente analyse van Wageningen Environmental Research. Nederland heeft momenteel 363. 801 hectare bos. Dat is vergelijkbaar met het niveau van 1990.

Kappen met kappen, 2022-01-10

Tegen alle natuurlijke logica blijft Staatsbosbeheer en Natuurmonumenten onhaalbare wensnatuur in de vorm van heidelandschap najagen.
Het LNBB pleit ervoor ‘de natuur’ te volgen’ en die soorten en habitats die het goed doen bij stikstof te laten gedijen, zoals bossen en weiden en de dieren en planten die daarin voorkomen.

Deze echte versterking van het landschap heeft tevens als voordeel dat het veel minder menselijk ingrijpen vergt (veel minder zagen, niet meer met zware machines de bodem verdichten, geen verstoring meer voor vogels en andere dieren, meer draagvlak onder de bevolking etc.) en dat het bijdraagt aan de klimaatdoelstellingen van Parijs. In oud bos is veel meer koolstof opgeslagen dan in heide.

‘Een brand gaande houden op zee’, 2022-01-07

In het boekje ‘Boommensen’ van Jozef Keulartz las ik dat verkeer en het gebruik van biomassa leidt tot hoge stikstofproductie. Stikstofdepositie leidt op arme zandgrond van de Sallandse Heuvelrug tot processen van vergrassing vermossing, verstruweling en uiteindelijk tot verbossing. De Nijverdalsebergweg (Toeristenweg) en het aanbieden van restgroen  aan biomassacentrales verhoogt dus de stikstofproductie.

Het Landelijk Netwerk Bossen en Bomembescherming (LNBB) is sterk gekant tegen beleid waarbij bomen en bossen zouden moeten wijken voor mislukte ‘wensnatuur’. De pogingen van Staatsbosbeheer en Natuurmonumenten om het heidelandschap te versterken vergelijkt het Netwerk met ‘een brand gaande te houden op zee’. De te hoge stikstofproductie is gewoon een feit en ‘if you can beat them, join them’. Het LNBB pleit ervoor ‘de natuur te volgen en die soorten en habitats die het goed doen bij stikstof te laten gedijen, zoals bossen en weiden en de dieren en planten die daarin voorkomen.

Versterking heidelandschap, 2022-01-04

Langs de Holterweg, Bergleidingweg en Bonteweg staan bovenstaande bordjes met onderstaande tekst.

Werk in uitvoering: start kapwerkzaamheden Hellendoorn

Hier worden tussen 1 januari en 1 maart 2022 bomen en struiken verwijderd. De kapwerkzaamheden worden uitgevoerd voor natuurherstel. Ze maken deel uit van de maatregelen die nodig zijn om het totale heidelandschap van de Sallandse Heuvelrug te versterken. Een meer open landschap biedt meer leefruimte voor bedreigde dieren plantensoorten die van dit gebied afhankelijk zijn. Niet voor niets is de Sallandse Heuvelrug een van de beschermde gebieden in Europa.

Veiligheid

Ook zijn de maatregelen nodig voor de veiligheid. Door de droge zomers verkeren een aantal bomen in slechte conditie wat gevaar op kan leveren door vallend hout.

Hout

De bomen die gekapt worden, krijgen een zo hoogwaardig mogelijke toepassing, zoals voor meubels en vloeren. Takken, toppen en stronken waaruit geen planken gezaagd kunnen worden, worden versnipperd en aangeboden als grondstof voor groene energie. Er is geen hout beschikbaar voor particuliere verkoop.

De werkzaamheden vinden plaats langs de Rieslenk, Bonteweg, Holterweg en Paltheweg en worden uitgevoerd door F.M. Verschoor Bosbouw uit Haarle.

Meer weten?

Kijk op www.overiissel.nl/sallandseheuvelrug of neem contact op met de gemeente Hellendoorn. De maatregelen zijn onderdeel van een landelijke aanpak om de natuur te versterken en weerbaarder te maken tegen de effecten van stikstofuitstoot. Op de Sallandse Heuvelrug werken we hieraan samen met de volgende gebiedspartners: