Crataegus pinnatifida ‘Mans’, aan de Mensinkweg in Nijverdal

Het beste moment om een boom te planten is tien jaar geleden. Het op één na beste moment is nu.
Confucius

De gemeente Hellendoorn is rijk aan bomen. Elk jaar komen er weer nieuwe bij, gewone en bijzondere. In 2014 werd een heel bijzondere boom geplant. Hij staat op de hoek van de Mensinkweg met de Godfried Bomansstraat. We hebben deze te danken aan Mannes Konijnenbelt. Mannes was in 2014 veertig jaar in dienst bij de gemeente Hellendoorn. Zijn collega’s bij de afdeling Groen gaven hem een heel bijzonder cadeau: een nieuwe boomsoort die naar hem vernoemd is! Het zaad voor deze meidoorn komt uit China. Het is afkomstig van de Crataegus pinnatifida. Enkele zaden zijn uitgezaaid in het Von Gimborn Arboretum te Doorn. Boomkweker Albert Leemreize uit Ruurlo kweekte van een zaailing uit het arboretum een nieuwe boomsoort; Crataegus pinnatifida ‘Mans’.

Bijzonderheden:

  • De Crataegus pinnatifida ‘Mans’ is weliswaar een meidoorns, maar vreemd genoeg heeft deze soort geen doorns.
  • Deze soort bloeit in mei met witte bloemen.
  • De bessen zijn groter dan de “gewone ‘eenstijlige meidoorn’ (Crataegus monogyna) en dieprood van kleur.
  • De bessen worden graag gegeten door de vogels, maar ook mensen zijn geïnteresseerd in de vruchten vanwege hun geneeskrachtige werking.
  • De schors is schubbig.
  • De bladeren lijken op die van de eenstijlige meidoorn, maar ze zijn groter
  • In de herfst trekt de boom de aandacht door zijn bijzondere herfstkleuren.
© 2020 Boomkwekerij Albert Leemreize – Crataegus pinnatifida Mans | Arboretum

Locatie: op de hoek van de Mensinkweg met de Godfried Bomansstraat (naast nummer 38).
Coördinaten: 52.358644, 6.470303

© 2020 Boomkwekerij Albert Leemreize – Crataegus pinnatifida Mans | Arboretum

Bronnen:
Spinsels, het verenigingsblad van de IVN-afdeling Hellendoorn-Nijverdal. juli 2014
Albert Leemreize, https://www.boomkwekerijleemreize.nl/zoeken/Crataegus-pinnatifida-Mans


Brem, Cytisus scoparius, in de Heemtuin aan de Rossinistraat in Nijverdal (naast nr 113).

Heemtuin ‘De Goaren’ (verbastering van Garten, dus tuin) werd in het midden van de jaren 1980 aangelegd.Op een terrein van 3300 m² ontstonden een schraalgrasland, heide- en bosvegetatie, een houtwal, een vijver, een muurtje en akkertjes. Het ligt verstopt achtet de Rossinistraat. 2020-04-24 stond de brem in bloei. De brem is om meerdere redenen een opvallende plant, maar springt vooral door zijn grote vlammend gele bloemen in het oog; een niet-bloeiende brem valt niet erg op. De brem komt niet overal in Nederland voor; de verspreiding beperkt zich tot de zandgronden. In onze gemeente Hellendoorn is de struik echter overal te bewonderen; er is hier zandgrond in overvloed.

Bijzonderheden

  • De twijgen zijn donkergroen en vijfkantig.
  • De bloemen hebben een opvallende geur. Ze behoren tot de vlinderbloemigen.
  • Informatie over bestuivingstechniek, vlag, kiel en zwaard vind je hier.
  • Het aantal struiken breidt de laatste jaren uit. Dat is te danken aan het feit dat er al jarenlang geen strenge winters zijn geweest. Tegen langdurig strenge vorst zijn de struiken niet bestand.
  • We kunnen 3 tot 4 weken van de bloei genieten. En niet alleen wij, want honingbijen en hommels komen ook graag op bezoek.
  • Als de bestuiving met succes heeft plaatsgehad, ontstaan er later platte , donkere peultjes met lichtbruine zaden erin. De peultjes springen bij rijpheid met een knalletje open, waardoor de zaden over een kleine afstand worden weg geslingerd.

Locatie; in de Heemtuin, aan de Rossinistraat in Nijverdal (naast nr. 113).
Coördinaten: 52.351243,6.485939

Bronnen:
P. Zonderwijk, De bonte berm, uitgave Zomer en Keuning te Ede
Flora van Nederland

Malus toringo ‘Brouwers Beauty’ Japanse Besappel aan de Hexelerweg in Nijverdal

“Je ziet het pas, als je er langskomt en het je opvalt.” Aan de Hexelerweg staan drie exemplaren van Malus toringo ‘Brouwers Beauty’. Ze bloeien op dit moment ( 2020-04-24) uitbundig.

Bijzonderheden:

  • Von Siebold bracht een voorloper van deze boomsoort omstreeks 1856 voor het eerst vanuit Japan naar Europa.
  • De bladeren zijn enkelvoudig, vaak gelobd, spits, behaard en hebben een gezaagde rand en wigvormige voet.
  • Biodiversiteit: Malus toringo ‘Brouwers Beauty’Syn Malus is in trek bij bijen en andere bestuivende insecten.
  • De boom is bladverliezend en goed winterhard.
  • In de nazomer verschijnen knikkergrote gele tot oranjegele vruchten. Merels, lijsters en spreeuwen zijn er verzot op.

Locatie: aan de Hexelerweg, tegenover nummer 4
Coördinaten: 52.352718, 06.467294

Bronnen:
Goudzwaard, Leo, ‘Loofbomen in Nederland en Vlaanderen, Zeist, KNNV Uitgeverij

Boom van het Jaar word je alleen met een goed verhaal



De derde editie van de Nederlandse verkiezing van De Boom van het Jaar is van start gegaan. SBNL Natuurfonds in Leersum organiseert exclusief deze Nederlandse verkiezing die deel uit maakt van European Tree of the Year.

In samenwerking met dagblad Trouw is de stichting op zoek naar bomen met een bijzonder verhaal. Tot 18 mei kan iedereen zijn of haar favoriete boom aanmelden via de website www.deboomvanhetjaar.nl.

Een boom met een verhaal

Zie voor nadere informatie hier.

Grove den (Pinus sylvestris) aan de Van Alphenstraat

Wanneer ik door de Van Alphenstraat fiets valt mijn oog altijd op de grove den naast huis nr. 9. Er staan daar de buurt nog andere soorten bomen, maar deze boom trekt mijn aandacht. Waarom weet ik eigenlijk niet. Het is geen bijzondere boom.; het is waarschijnlijk de meest voorkomende boom in onze gemeente. Hoe dan ook, de boom is de moeite waard om er stukje aan te wijden.
De Latijnse naam Pinus betekent pijnachtig. Waarschijnlijk is deze naam ontstaan, omdat bijna alle delen van de grove den (vroeger) gebruikt werden om ziekten te genezen. In de wintertijd bevatten de naalden veel vitamine C. De hars van de grove den werd o.a. tegen reumatiek gebruikt. Men wreef de pijnlijke plekken met hars in.
De naam sylvestris betekent bosbewonend en in het wild groeiend.
Waarschijnlijk heeft de grove den altijd in ons land gegroeid. De soort die vroeger in ons land voorkwam is echter verdwenen. Zo heeft Graaf Hendrik van Nassau in 1514 opdracht gegeven bij Breda het Mastbos aan te leggen.
Hij liet een man met grove dennenzaden uit Duitsland komen. Vanaf die tijd werd de inheemse grove den verdrongen.

Verdere bijzonderheden

  • De zaden zitten in de dennenappels. Na drie jaar zijn de dennenappels gerijpt.
  • In het voorjaar drogen de rijpe dennenappels bij warm weer uit, waardoor de schubben opengaan en de zaden kunnen ontsnappen.
  • Elk zaadje is voorzien van een vleugeltje, waardoor de wind ze ver van de boom kan verspreiden.
  • Grove dennen die ontstaan zijn uit zaad dat is aan komen waaien, worden ook wel vliegdennen genoemd.
  • Het hout van de grove dennen heet grenenhout.
  • Dennen kunnen aangetast worden door de dennenscheerder. Dit is een kever die zijn eieren onder dc schors legt, bij voorkeur in de stammen van dode of zwakke dennen. Gezonde bomen hebben veel hars die de dennenscheerder verhindert haar slag te slaan. Al vretend boren de larven gangen tussen schors en hout totdat zij zich verpoppen tot kevers.Deze kevers vliegen naar de toppen van gezonde bomen en hollen deze uit, waarna ze afbreken en op de grond vallen. Daarna ziet de boom eruit alsof hij geschoren is.

Bron: Bakker, M., ‘Bomen leven’. Amsterdam IVN

Locatie: Van Alphenstraat, Nijverdal
Coördinaten: 52.356123, 06.466634

Het Amerikaans krentenboompje (Amelanchier lamarckii) bloeit weer

Sinds een week heb ik de nieuwe ‘Heukels Fora van Nederland’ in huis. Daarin is te lezen dat het Amerikaans krentenboompje bloeit in april-mei. Dat was in de zeventiger jaren van de vorige eeuw inderdaad het geval. Toen planden we eind april nog ‘krentenbloesemtochten’. Nu bloeit het Amerikaans krentenboompjes 3 weken eerder (2020-04-08).
Uit de verte lijken de bloempjes roomwit van kleur. Dichterbij gekomen zijn ze gewoon wit. De roomwitte waas wordt veroorzaakt door de prille, oranje-bruine blaadjes van de krentenboompjes.
Kijk eens naar de bloempjes: krentenbloesem heeft vijf bloemblaadjes. Ze zijn lang en smal en raken elkaar nauwelijks. Ze vormen een slanke ster.

Verdere bijzonderheden
Zie hier.

Locatie
Coördinaten: 52.347470, 06.465718